دوره تاریخچه هنر معماری اسلامی

عضویت
در دوره ویدیویی «تاریخچه هنر معماری اسلامی» با ما همراه باشید. پس از ظهور اسلام، هنر معماری یکی از نخستین هنرهایی بود که جلوه و عظمت دین اسلام را در درون خود جای داد. شکل گیری هنر معماری اسلامی به اواسط قرن هفتم باز می‌گردد که پس از مدتی در کشورهای ایران، شمال آفریقا و اسپانیا گسترش یافت. مساجد با گنبدها، طاق‌ها و قوس‌هایی گرد مهم‌ترین نمونه‌های معماری اسلامی به شمار می‌آیند. در معماری اسلامی آنچه بیش از هر چیزی حائز اهمیت است و از ویژگی‌های هنر معماری اسلامی به شمار می‌آید، جلوه‌های زیبانگری موجود در بناهاست به گونه‌ای که هیچ حس منفی و یا مفهوم نازیبایی به بیننده منتقل نمی‌شود و هرآنچه هست نظم، رنگ بندی، اشکال هندسی، آیاتی از قرآن، اشعار عارفانه، تصاویری با مفاهیم بهشتی همچون باغ‌ها و فضاهایی دلنشین است که بیننده با نگاهی دقیق آن را در می‌یابد. در بناهای اسلامی تزییناتی همچون آینه کاری، آجرکاری، مقرنس سازی، خوشنویسی، کاشی‌کاری، گچ‌بری، موزاییک کاری و بسیاری موارد دیگر به چشم می‌خورد. در معماری اسلامی از آینه کاری در سقف‌ها و راهروها برای انعکاس نور و دریافت روشنایی بیشتر در داخل بنا به همراه برخورداری از بازتاب پرتوهای نورانی بهره می‌برند که این خود بر جلوه فضای درونی بنا می‌افزاید. همچنین در این سبک از هنر معماری با الهام گرفتن از طبیعت، کف بنا همچون بستر زمین به صورت صاف و سقف آن با اشاره به آسمان به گونه‌ای بی‌پایان ساخته می‌شود. از جمله بناهای معروف اسلامی می‌توان به مسجد ایاصوفیه، مسجد جامع سلیمانیه، مسجد رستم پاشا، کاخ الحمرا و مسجد جامع جنه اشاره کرد. مسجد سلیمانیه یکی از مساجد مشهور و تاریخی از دوره عثمانی، در نوک تپه‌ای واقع در منطقه کانتارجیلار استانبول بنا شده است. احداث این مسجد به دستور سلطان سلیمان یکم، دهمین سلطان امپراتوری عثمانی از سال 1550 آغاز شد و طراحی وساخت آن تقریبا هفت سال به طول انجامید. مسجد سلیمانیه با ترکیبی از سبک معماری بیزانسی و اسلامی و با ساختار منحصر به فرد خود تجلی گر نبوغ و توانایی بالای معمار برجسته آن یعنی معمار سنان می‌باشد. در این مسجد مناره‌ها در چهارگوشه آن قرار دارند و گنبد نیز از اطراف با نیم گنبدها و از شمال و جنوب با طاق‌های از پنجره‌های مزین شده احاطه گردیده‌اند. این مسجد همچون دیگر مساجد استانبول از ساختمان‌ها و بخش‌های مختلفی نظیر مکانی برای آموزش فقه اسلامی، بیمارستان، کتابخانه، کاروانسرا، حمام و یک آشپزخانه عمومی برخوردار بوده و علاوه بر این آرامگاه‌ سلطان سلیمان اول به همراه همسر، دختر، مادر و خواهرش نیز در پشت این مسجد واقع شده‌اند. از دیگر بناهای تاریخی و مشهور اسلامی می‌توان کاخ الحمرا را نام برد. این کاخ باشکوه به عنوان یکی از برجسته‌ترین بناهای اسلامی در شهر گرانادا اسپانیا واقع شده و پیشینه ساخت آن نیز به قرن سیزدهم میلادی باز می‌گردد. کاخ الحمرا را می‌توان به سه بخش مختلف تقسیم کرد: قصر سلطنتی که خود از سه بخش بارگاه، شبستان و حرمسرا تشکیل می‌شود، باغ‌های پلکانی Generalife و قلعه آلکازابا. یکی از ویژگی‌های قابل توجه در معماری این بنا را می‌توان طراحی خارق‌العاده درون کاخ در مقایسه با نمای بیرونی آن دانست. تزئینات داخلی و نمای بیرونی این بنا به طرز بسیارزیبا و هنرمندانه‌ای طراحی شده است؛ به گونه‌ای که طرح‌های اسلیمی و گل و بته، سنگ نوشته‌هایی به زبان عربی، طرح‌های هندسی، کاشی کاری‌های لعابی منقوش و هفت رنگ و همچنین کتیبه‌های حاشیه بندی شده قرآنی قسمت‌های مختلف این بنای باستانی را تشکیل می‌دهند. امروزه این بنای تاریخی در شهر گرانادا اسپانیا میزبان بسیاری از گردشگران بوده و همواره بازدیدکنندگان متعددی را از سراسر دنیا به سوی خود می‌کشاند. در ادامه با ما به تماشای این مستند دیدنی بنشینید.